Charakterystyka i przeznaczenie
Pilniki i tarniki są narzędziami prostymi jednobryłowymi wykonanymi ze stali narzędziowej węglowej lub stopowej, hartowanej. Składają się z brzeszczotu tj. części roboczej, pokrytej nacięciami (zębami). wykorzystywanymi w procesie skrawania oraz części chwytowej, na którą zakłada się rękojeść drewnianą lub z tworzywa sztucznego.
Nacięcia (zęby) na pilnikach powstają w wyniku przeprowadzenia niżej podanych metod:
1. plastycznego odkształcania warstwy wierzchniej – Tu z kolei można wyróżnić dwa sposoby wykonania nacięć: – nacinanie (dynamiczne odkształcanie warstwy wierzchniej materiału pilnika)
– rysowanie (wytłaczanie nacięcia narzędziem z ukształtowaną powierzchnią roboczą).
2. obróbki skrawaniem frezowaniem (pilniki frezowane) – metoda pracochłonna, rzadziej stosowana. Uzębienie powstałe tą metodą charakteryzuje się bardzo dobrymi własnościami skrawania i dużą wydajnością.
Pilniki (przeznaczone do obróbki metali) i tarniki ( przeznaczone do obróbki drewna) można podzielić według zróżnicowanych kształtów części roboczej (brzeszczotu), długości brzeszczotu, ilości nacięć i przeznaczenia pilnika. Narzędzia te przeważnie dobierane są do potrzeb obróbczych. W wielu przypadkach podczas procesu wytwarzania gdzie występuje konieczność zastosowania obróbki skrawaniem pilnik jest narzędziem niezastąpionym zwłaszcza przy: operacjach obróbki zgrubnej gdzie są trudności mocowania materiału na obrabiarce (kształt, gabaryty), gdy zastosowanie obróbki mechanicznej jest nieekonomiczne (ilość jednostkowa lub małe serie) i przy obróbce wykończeniowej powierzchni kształtowych (formy itp.).
Do podstawowych kształtów (przekrojów) pilników możemy zaliczyć następujące formy: płaski(prostokątny), okrągły, półokrągły, kwadratowy, trójkątny, nożowy, mieczowy, a także owalny, soczewkowy, kroplowy, trójkątny równoramienny, płaski z zaokrąglonymi brzegami itp.
Przyjmując kryteria przeznaczenia , pilniki możemy podzielić na następujące grupy:
Podział pod względem ilości nacięć wg PN90/M64580 i większości norm zagranicznych jest bardziej zróżnicowany. Często ilość nacięć podporządkowana jest poszczególnym numerom nacięć, np. od 1 do 6. Również dla tego samego numeru ilość nacięć zależy od długości pilnika (np. nacięcie nr 1 dla różnej długości brzeszczotu ma inną ilość nacięć). Najczęściej spotykany jest podział numerowy od nr 0 do 6 (wg podziału szwajcarskiego od 000 do 8). Spotykany jest również podział wg nazewnictwa: zdzierak – posiadający 8-15 nacięć/1cm długości i przeznaczony do obróbki zgrubnej przy usuwaniu naddatków powyżej 0,5 mm.; równiak (półgładzik) – posiada 15-25 nacięć/1 cm i przeznaczony jest do średnio dokładnej obróbki skrawaniem , usuwanie naddatku do 0,5mm; oraz gładzik mający od 25 do 45 nacięć / 1 cm do obróbki dokładnej, wykańczającej przy naddatku poniżej 0,2 mm. Powyższy podział wg nazwy odpowiada nacięciom wg kodu numerowego 1,2 ,3.
Na pilnikach występują nacięcia pojedyncze, krzyżowe, jedno- i wielorzędowe. Nacięcie pojedyncze występuje najczęściej na pilnikach płaskich i trójkątnych. Pilniki te przeznaczone są do ostrzenia pił i obróbki metali kolorowych.
Najbardziej popularne nacięcie krzyżowe występuje na pilnikach (ślusarskich igiełkowych, kluczykowych) przeznaczonych do obróbki stali (niehartownej) i metali kolorowych.
Dla pilników o powierzchniach krzywoliniowych jak okrągły, półokrągły, soczewkowy, owalny może wystąpić nacięcie jedno- i wielorzędowe.
Pobierz katalog produktów w PDF
| Nr. Katalogowy F 130 | Nacięcie nr 000, 00, 0, 1, 2, 3, 4, 5 | ||
| Długość mm | 100 | 150 | 200 |
| Przekrój mm | 13×2,5 | 16×3,5 | 22×4,5 |
| Pakowane po | 10 | 10 | 5 |
| Ciężar kg/10szt | 0,240 | 0,660 | 1,550 |
| Nr. Katalogowy F 104 | Nacięcie nr 000, 00, 0, 1, 2, 3, 4, 5 | ||
| Długość mm | 100 | 150 | 200 |
| Przekrój mm | 13×2,5 | 16×3,5 | 22×4,5 |
| Pakowane po | 10 | 10 | 10 |
| Ciężar kg/10szt | 0,240 | 0,660 | 1,550 |
| Nr. Katalogowy F 108 | Nacięcie nr. 000, 00, 0, 1, 2, 3, 4, 5 | ||||
| Długość mm | 100 | 125 | 150 | 200 | 250 |
| Przekrój mm | 7 | 8 | 10 | 14 | 17 |
| Pakowanie po | 10 | 10 | 5 | 5 | 5 |
| Ciężar kg/10szt | 0,160 | 0,270 | 0,480 | 1,200 | 2,250 |
| Nr. Katalogowy F 111 | Nacięcie nr. 000, 00, 0, 1, 2, 3, 4, 5 | ||||
| Długość mm | 100 | 125 | 150 | 200 | 250 |
| Przekrój mm | 3,4 | 4,5 | 5,6 | 7,8 | 10 |
| Pakowanie po | 10 | 10 | 5 | 5 | 5 |
| Ciężar kg/10szt | 0,110 | 0,270 | 0,410 | 0,930 | 1,900 |
| Nr. Katalogowy F 180 | Nacięcie nr 000, 00, 0, 1, 2, 3, 4, 5 | |
| Długość mm | 150 | 200 |
| Przekrój mm | 12,5×3,5 | 15,5×4,5 |
| Pakowanie po | 10 | 10 |
| Ciężar kg/10szt | 0,570 | 0,920 |
| Nr. Katalogowy F 106 | Nacięcie nr. 000, 00, 0, 1, 2, 3, 4, 5 | ||||
| Długość mm | 100 | 125 | 150 | 200 | 250 |
| Przekrój mm | 12,8×3,5 | 13,4×4 | 15×4,5 | 21×6 | 25×7,5 |
| Pakowanie po | 10 | 10 | 5 | 5 | 5 |
| Ciężar kg/10szt | 0,260 | 0,480 | 0,400 | 0,850 | 1,500 |
| Nr. Katalogowy F 114 | Nacięcie nr. 000, 00, 0, 1, 2, 3, 4, 5 | ||||
| Długość mm | 100 | 125 | 150 | 200 | 250 |
| Przekrój mm | 3,4 | 4,5 | 5,6 | 7,8 | 10 |
| Pakowanie po | 10 | 10 | 5 | 5 | 5 |
| Ciężar kg/10szt | 0,120 | 0,270 | 0,400 | 0,850 | 1,500 |
| Nr. Katalogowy F 103/1 | Nacięcie nr. 000, 00, 0, 1, 2, 3, 4, 5 | ||||
| Długość mm | 100 | 125 | 150 | 200 | 250 |
| Przekrój mm | 4×2 | 4,5×2,5 | 6×3 | 7×3,5 | 9×4,5 |
| Pakowanie po | 10 | 10 | 10 | 10 | 10 |
| Ciężar kg/10szt | 0,100 | 0,170 | 0,250 | 0,510 | 0,870 |
| Nr. Katalogowy F 103 | Nacięcie nr. 000, 00, 0, 1, 2, 3, 4, 5 | ||||
| Długość mm | 100 | 125 | 150 | 200 | 250 |
| Przekrój mm | 5×2,5 | 6×3 | 7×3,5 | 9×4,5 | 10×5 |
| Pakowanie po | 10 | 10 | 10 | 10 | 10 |
| Ciężar kg/10szt | 0,140 | 0,230 | 0,380 | 0,700 | 1,230 |
| Nr. Katalogowy F 102/1 | Nacięcie nr. 000, 00, 0, 1, 2, 3, 4, 5 | ||||
| Długość mm | 100 | 125 | 150 | 200 | 250 |
| Przekrój mm | 10×3 | 11×4 | 13×4,5 | 15×5 | 18×6 |
| Pakowanie po | 10 | 10 | 10 | 10 | 10 |
| Ciężar kg/10szt | 0,260 | 0,480 | 0,750 | 1,230 | 2,320 |